1r
Ægyptijs minus prætermi ob servitutem At ux Et ejus uxor Venus (Dea
Syria et eo nomine uxor patris Syrorum) femina benigna et
a Marte in honore habita fæmina Ægyptijs benifica & a Gentibus orientalibus in honore habita hujus nomine antiquo Asteroth Dicta est hæc Astarte, Astaroth, AttyrAsgogates, Attyr, Assyr; et inde Tyrus Assyria,
quuntur Iovis Chami nepotes, et primo primo et Mercurius natu maximus,
seu Apollo qui una cum matre Iside regnavit & & Soli
Planetarum regi quia quo Planeta proximus cogn denominatur
detin Orus seu Apollo seu Apollo a quo Sol, & ultimoò Ori soror Bubaste seu Diana
Planetæ secundariæ qui cum matre Iside regnavit & Deorum
Ægyptiorum ultimus habetur, & hujus nomen nomen dedit inditum est Soli Planetarum omnium infimo.
Luna ab Ori Sorore Bubaste
seu Diana nomen sortita est habuit et Solisem quasi tamen magnitu
dine apparentquasi hujus soror pro hujus soror haberi solet & perinde dicatuar fuit Ori Sorori
Bubaste. Atque hac ration Igitur Mercurius primus Thothus qui Astrono
miam Ægyptiorūum fundav paulo post diluvium fundavibat, plane
tas numerabat continuo ordine a Saturno ad Solem, et Terram loco quar
to reponebat Planetarum stat abutsin systemate Pythagorico. Ms. 17.3Yah Ms. Var 1/ Newton 17.3
[Postquam Theologia Dij Ægyptij ad alias gentes manarunt, trans
lata sunt eorum nomina ad alias personas, Chaldæi et et alij Ara
bes patrem suum communem Chus quem & Iupiter dictus est quēem
gens unaquæque in honore maximo habuit ut Chus apud Chaldæos & alios Arabes &
Ninus apud Assy Assyrios. Sic Chaldæi et reliquæ gentes Arabicæ reliqui communem ipsorum patrem Chusūum pro Iove Belo habuerunt, & Assyrij Ninum Imperij fundatorem eodem nomine coluerunt. Iovis autem pater
filius Mars. Id enim A Et hinc
Chaldæi per Saturnum intelligeruntexerunt Chamum & ne Noachus omitteretur
constituerunt Chamo Saturni patrem
constitu per Saturnum et Cœlum & Hypsuranium intelligexerunt Chusum et Chamum et
Noachum vocarunt Hypsuranium. et ad Noachum designandūum fecerunt Cœli patrem Hypsuranium. fecerunt
ad Noachum designandum. Iupiter Chaldaicus est Vnde Saturnus Ægyptijs Cœlus Babylonijs Chaldæis & Hypsuranius Assyrijs primus est in genealogia Deorum. Cum autem Arabes Babyloniāam et Assyriam sub initio vicerint, factum est ut eorum Iupiter per orientem maxime celebraretur. Hic est enim queim cum fulmine
pingunt bellico pinguntitur & ἐνυαλιος dicitur patrem regno expulit orbemque
inter seipsum & fratres Neptunum et Plutonem. divisit
Porro Phyges & & Phryges cum gentibus finitimis eosdem Deos ad Græcos homines majores etiam suos transtulere et Phœnices ac Syri ad
suos patres majores suos et inde factum est ut Phryges alijque ex posteris Iaphethi ut filij Chami pro filijs Iapeti habeantur, ut filij Chami Græcia Phrygia Asia Græcia vixisse & s et insulis finitimis vixissent Saturni sint plures, Ioves
plures Martes & Hercules plures, Veneres Mercurij & Apollines plures.
Quinetiam eidem Deo tata data sunt nomina plura ac tandem nomina
singula in totidem Deos abiere Vt Saturnus Ianus Mars Bacchus et Hercules ut s ac Ianūums, Marstēem Menes vel Menælius vel Menaves, Isis et Astræa.
Et cum Sol et Luna præ cæteris dijs natur ac deabus colerentur, nullus fere
Deus est cujus quem in superstitio gentilis Deos pro ac Deas prope omnes
in retuleritentur transtulit. Et ex his omnibus
tanta orta est confusio in Deorum nominibus eorum genealogijs & historijs Theologia gentili ut origines rerum scrutari
perdifficile sit.]
Est et aliud argumentum quo antiquitas Systematis Pythagorici probari
possit./ & Alias nec dur
Scribit Macrobius lib. 12 Somn. Scip. c. 1, scribit quod Saturn Pyt Pythagoras observa
rat aliquando quod & nervi appensis ponderibus tensi graviores edunt
sonos quodque idem evenit enquid et inde deprehendit harmoniam sphærarum 1v Hac ratione dicendūum est quod sphæra majores graviorem edunt
Ex malleorum experimendto dicendum est quod sphæræ majores graviorem
edent sonum; sed proportio hinc non liquet. Si sph sphærarum intervalla radij
septem respondeant differen divisionibus harmoniarum chordæ
videtur ubi intervalla illa sphærarūum mensurat per tonos omnes in ad oc in octava) et si
pondera appe quibus nervus chorda eadem ton ad tonos illos omnes tenditur reddendos
tenditur respondeant viribus quibus Planetæ æquales agitantur Dij varij distan Sunt enim vires
vires quibus Sole a Planetæ æquales agitantur a Sole in distantijs
quodque nervis appenso pondere tendi graviore acutius idem evenit in nervis qui appensis ponderibꝰus tensentduntur et inde argumentatus est ad circa ex his experimentis disputavit de harmoniam sphærarum. Qua ratione sphæræ malle majores [instar malleorum] phthongi graviore movebuntur Ex malleis autem sequitur quod sphæræ majores si solidæ singa tonis in rata aliqua ratione gravioribus erunt tonis in rata aliqua ratione gravioribus movebāantur ut supra: et ex nervo varijs ponderibus tenso quod vires quibus Planetæ moventur agitantur sint reciprocè in duplicata ratione distantiarum a Sole. Nam pondera illa appensa sunt vires quibus nervus ponderibus appensis tensditur ac movetur, sunt pondera appensa & hæc pondera suntque reciproce in duplicata ratione numerorum harmonicorum per quos Pythagoras (computando sphærarum intervalla per tonos et semitonia) exposuit distantias Planetarūum a centro Systematis Sole Pondere quadruplo resonat octava Numeriso harmoniciso 23 et 2, ponderibus 4 et 9 resonat pondere 4 resonat octava et n Numerus harmonicus diapason, octavam et octavam, quintam quintam, quartam tertiam majorem, tertiam minorem tonum facit: at pondera at ponderibus , , quæ sunt reciproce ut numerorūum illorum quadrata reciproce proporti eaæsdem consonantiaæ audiuntur. audiuntur. Et sic in cæteris ideoque vires quibus planetæ in distantijs harmonicis , , , 1 et 2, 2 et 3, 3 et 4, 5 et 6, 8 et 9 agitantur sunt ut reciproce ut distantiarum quadrata 4 et 1, 9 et 4, 16 et 9, 36 et 25, 81 et 64. Et sic in cæteris
Apart from page numbers, all the material on f. 2 is written upside down; it seems likely that f. 2r is intended to follow f. 2v.
2v
Porrò Pythagoras quoniam omnis harmonia in numerorum proportionibus consistit: & Pythagoras ab Ægyptijs edoctus
Porro Sciendum est autem quod
Pythagoras Principia vocavit numeros, et eorum symmetrias harmonias, et elementa ex utrisque composita, geometrica. In principijs posuit unitatem et indefinitam dualitatem. Quorum prius partem agit efficientem causalem formantem; Mens videlicet, Deus: alterūum passivam et materialem; estque Mundus visibilis. Plutarch. de placit. Phil Phil. l 1 p 876. Vnde harmonia Pythagorica est est seu symmetria quædam est consentus qui est inter Deum harmonice agentem et materiam harmonice patientem. secundum proportiones rationes horum incat et elementa geometrica composita quæ ex numeris et eorum symmetria componuntur sunt τὸ παν corpora ex mini secundum rationes geometricas constituta tota rerum natura. Philo Cognoscat ipsum Hinc Pythagoras in dialogo Luciani ait Cognosces Deum ipsum Deum qui est Numerus et harmonia. Et Hinc Pythagoras apud Lucianum (βίων πράσις p. 362 ait cognosces ipsum Deum qui est numerus et harmonia. Et animæ humanæ etiam numeros harmon Eodem sensu Xenocr animam nostram Xenocrates dixit numerum se moventem, Pythagoras et Philolaus harmoniam (Macrobius somn. Scip l 1 c 14.) Nam nullus sapientum animam ex symphonijs musicis constitisse dubitavit (Macrob. ib. l. 1. c. 6) Platonem ferunt ut Pythagoreos cognosceret, in Italiam venisse, & in ea cum alios multos tum Architam Timæumque cognovisse & didicisse Pythagorea omnia: primumque de Animorum æternitate non solum scripsisse idem quod Pythagoras, sed rationem etiam attulisse (Cic. Tusc. l. p 121.) Hic autem dixit Animam esse οὐσίαν νοητην ἐξ εἁυτῆς κινητὴν, κατ᾽ ἀριθμὸν εναρμόνιον κινουμένην, substantiam cogitantem, a seipsa mobilem & quæ secundum numerum harmonicum moveatur. (Plutarch. de placit. Phil. l. 4. c 2. ‡ ‡ Cum Ox hanc hæ hoc est quæ excaveatur a corpore in ratione harmonica sphærar hoc est moveatur a corpore Igitur hunc motu Igitur Ob hanc harmoniam Pythagorei animam ex numeris harmonicis constare diocuerunt & quaternariūum ad ejus perfectionem maxime ex quaternaria spectare. Hic enim procreatur numerando 1, 2, 3, 4 procreatur et hi numeri involvunt harmonias consonantias omnes & si tertias quartam, quintam, octavam, duodecimam, disdiapasôn, & simul sumpti conficiunt decem numerum denarium in quo omnis numeratio terminatur et continetur. Macrobius autem explicans quomodo Plato Pythagorearum disciplus & ex autem l 2 Somn. Scip. c 2 scribit quod nullus sapientum animam ex symphonijs musicis constitisse dubitavit: et lib 2 c 2 explicans quomodo Plato Pythagoreorum disci hac in re discipulus animam mundi ex his et hujusmodi numeris fabricatum esse docuerit, et quomodo cons. Macrobius autem l. 2. c. 2 explicans quomodo Plato Pythagoreorum discipulus animam mundi ex his et alijs quibusdam numeris fabricatam esse docuerit & quomodo consonantiæ musicæ ex numeris illis oriantur, subjungit: Ergo mundi anima quæ ad motum hoc quod videmus universitatis corpus impellit, contexta numeris musicam de se creantibus concin̄nnentiam, necesse est ut sonos musicos de motu, quem proprio impulsu præstat efficiat; quorum originem in fabrica suæ contextionis invenit.
2r
Et ex his omnibus originalem elicio Veterum sententiam elicere videor.
1 Animam mundi mag omnem sive hæc Deus sit sive substantia condita, ratione harmonica moveri.
2 Solem et Planetas animatos esse.
23 Harmoniam sphærarum tam ex motu illo harmonico animæ Solis quam ex magnitudine sphærarum pendere.
34 Ideoque Solem vi harmonica animæ suæ (sive hæc Deus sit sive anima condita) movere Planetas in ratione ha
1. Solem et Planetas animatos esse.
2. Animam omnem sive hæc Deus sit sive substantia condita ratione harmonica secundum numerum harmonicum moveri.
3. Animam Per harmoniam sphærarum intelligendum esse motum motum animæ solis harmonicum Solis animæ solis in sphæris illis ad agitandos Planetas. quo Planetæ in sphæris suis a Sole agitantur a Sole.
4. Per Tonus gravior in sphæra majori designat motum languidiorem in orbe eadem sphæra. ideoque motus omnes animæ in sphæra majori languidior est secundum numerum harmonicum.
Anima secundum numerum harmonicum movetur ubi motus ejus est numero illi harmonice pro in ratione harmonica numeri.
5. Numerus harmonicus secundum quem anima movetur est numerus motui harmonice proportionalis.
6. Mo Per numeros harmonicos intelligendæ sunt sphærarum magnitudines. Nam Pythagorei mensurant intervalla sphærarum per tonos et semitoni et semitonos.
7. Igitur anima Solis movetur et motu suo Planetas agitat in ratione harmonica sphærarum, & propterea motu suo planetas agitat in eadem ratione.
6 Cùm autem Pythagorei mensurent intervalla sphærarum per tonos et semitonos: magnitudines sphærarum respondebunt longitudinibus chordarum in octava, & his hoc est numeris harmonicis, ideoque per hos numeros intelligendæ sunt.
8 7 Et motus animæ Solis secundum numerum harmonicum est est ipsius motus in ratione harmonicus secundum in magni sphærarum magnitudines harmo
7 Igitur anima Solis movetur in ratione harmonica sphærarum, et movenda hæc est 2Planetas 1agitatagitat Planetas in eadem ratione & in hoc motu consistit decantata illa Sphærarum harmonia. Hoc autem perinde est ac si gravitas dicatur orbibus 8 Et reciproce harmonice proportionalis.
6 Per numeros harmonicos intelligendæ sunt sphærarum magnitudines. Nam cūum Pythagorei mensurent intervalla sphærarum per tonos & semitonos: & sonos ex magnitudinibus sphærarum tanquam ex malleolis oriri velint magnitudines sphærarum respondebunt longitudinibus chordarum in octava.
Folio 3r has been transcribed where it belongs, immediately before f. 6r; the material on f. 3v consists of two passages marked for insertion on f. 6r.
4r
in casu numerando, subintelli nominando loco ultimo Terram ipsam tacitè subintelligebant, et sic absque in priore casu Planetas octo numerabant, ex hi Hi qui sunt qui sunt eorum Ægyptiorum Dij octo prime Deinde posteriore vero additis alijs d quatuor Elementis complebant celeberrimum illum numerum addendo quatuor elementa et subintelligendo Terram adhuc ultimo loco ceu quintam essentiam ex omnibus compositam subintelligendo complebant celeberrimum illum numerūum duodenarium Deorum, Et hi sunt Dij duodecim cœlestes [a quibus signa totidem anni æque Planetæ et Elementis cœlestia et menses primitus denominata sunt feruntur] et] qui ab Ægyptijs ad Chaldæos, Græcos, Latinos et alias tan gentes tandem propagati originem dederunt Idololatriæ ac dicti sunt Dij magni majorum Gentium, Dij magni selecti, Dij consentes et Dij semper cœlestes; cum cæterai qui postea ex hominibus ob merita in cœlum evecti sunt, Dij minores et minorum gentium ac Semidei, Indigetes, & Semones, Dij Minores & minorum Gentium nominarentur. Deos duodecim Ennius recenset disticho.
Iuno, Vesta, Minerva, Ceres, Diana, Venus, Mars,
Mercurius, Iovis, Neptunus, Vulcanus, Apollo.
Cererem ponit pro Iside, et loco Saturni Vestam inserit quæ Dea Ægyptia non erat. Loco Saturni quem Manetho apud Eusebium inter Deos primos Ægyptios numerat, Ennius hic [Vestam Iunonem habet quæ teste Herodoto Dea Ægyptia non erat. Per Cererem Vestam habet quæ teste Herodoto Dea Ægyptia non erat. Per Cererem intellige Isidem seu Terram, per I Minervam aerem et per Iunonem elementum terræ et sic in Dijs hisce duodecim cœlestibus habebis ut Terram octo Planetas et quatuor Elementa. [Nam Minervam Ægyptijs aerem esse testantur Eusebius (lib 3 Præp. Evang. C 2) ac Diodorus (lib et Augustinus (de civ. Dei lib. ) Iunonem vero pro a Philosophis cœlo sive elemento aeris a philosophis opponi et pro terr eo nomine pro terra id es accipi docent Augustinus (de civ. Dei lib. ) & Plutarchus (apud Euseb. Præp. Evang. l ) & Servius. Et perinde Horus Apollo tradit quod Minerva apud Ægyptios Minerva quidem superius cœli hemisphærium occupat Iuno verò inferius. Iunonem habet quæ eadem est cum Cer-us cœli hæmispherium occupat, Iuno verò inferius] id est infra horizontem situm –] id est terram infra horizontem Vestam habet quæ teste Herodoto Dea Ægyptia non erat. Ceres eadem est cum Iside adeoque Terram significat. Per Minervam Philosophi aerem intelligebant & per Iunonem terram illam quæ cœlo sive elemento aeris opponitur, hoc est elementum terræ. In reliquorum nominibus nulla est obscuritas. Et sic in Dijs hisce hisce duodecim habes reperiuntur octo Planetæ et Elementa quatuor. Saturnum Iovem Martem Terram Venerem Mercurium Solem Lunam ac Apollinem Dianāam Vulcanum, Minervam, Neptunum, Iunonem, Cererem Nam Deos illos origine Astronomicos esse manifestum est cum menses anni & Signa Zodiaci et Menses anni æque ac Planetæ et Elementa ab ijsdem primitus denominarentur. Terram igitur Planetis in Dijs octo primis annumerabant qui Deos octo primos Ægyptios Ægyptios excogitabant Ægyptiis Astronomi omnium antiquissimi qui Deos octo primos Ægyptios antiquissimi annumerabant. Si Deorum de origines DeorusDeorum hic ostendere prolixius disputandūum esset ostendere liceret et ostendi posset quod Ægyptij stella majorum suorum nomina stellis imponentes quod Æ quod Dij primi Ægyptiorūum sunt primi eor Saturnus, Iupiter, Mars Osiris & Isis, Neptunus, Vulcan, Minerva Venus, Mercurius, Sol & Luna una cum eorum fratribus Neptuno Vulcano, Minerva, Venere, Mercurio, ApolineApolline ac Diana quod Mercurius primus seu Thoth Ægyptiorum sacra instituit quo tempore [Saturnus senex erat et Iupiter5r Iupiter seu Hammon virili adhuc vigebat ætate, Osiri I Osiris mortus Isis post mo – Osiris mortuus erat Osiris mortus erat Osiris emortuus erat & Isis regnabat & filium habuit Orum seu Mars & Venus autem flo seu formosus hoc est juvenis pube forma florebat filiolum jam ætate juvenili florens & summa pulchritudine florebat, & Sa florens filiolum habuit, & Mercurius Iun jam ex ephebis ex ephebis jam emerserat & Apollo seu Orus Osiri adhuc imberbis erat] quod Ægyptij
Si de origine Deorum hic prolixiùs disputandum esset, ostendere liceret quod Mercurius primus seu Thoth quo tempore paulò post obitum patris Osiridis & bellum Deorum cùm Isis adhuc in Ægypto regnaret, Ægyptiorum ritus & ætas ænea ad sacra & symbola phi sacra ritus Astro Ægyptiorum res res sacras et philosophicas composuit & hieroglyphica excogitavit stellis indidit terr indidit nomina majorum & consanguineorum suorum qui tunc in vivis erant. & hiero et hieroglyphicis a se excogitatis occultare docuit, quodque eodem tempore nomina & qualitates majorum s& consanguineorum suorum qui tunc in vivis erant, Planetis indidit et ætates in eorūum qui Hieroglyphicis in sacris depingitur simul expressit. indidit. Vnde ✝ ✝ Vnde Deorum ætates & conditiones quæ in libros philosophicosacris codici sex libris philosophicis sub initio notatæ sunt usque hodie manent. Saturnus omnium pater antiquissimus usque hodie pro Sene decrepito et moroso habetur & Planeta infortunijs et carceribus præest, Iupiter virili est filius virili adhuc ætate flore viget estque adhuc benignus & justus, sed Martis planeta æque ac Mars ipse bellis præest, Venus formosa fæmi fæmina filiolum adhuc habet & juvenili ætate adhuc et pulchritudine floret & filiolum habet & hujus planeta præest amoribus, Mercurius ad semper juvenis est et versatilis versatilis et ejus Planeta versatilis fingitur perinde mutabilis est et artibus ac præest. Apollos seu Orus ui cum matre regnavit seu Orus qui cum matre regnavit semper Rex imberbis est et Diana virgo puella innupta semper manet. Deorum igitur ætates et qualitates quæ in libros philosophicos sub initio relatæ sunt usque hodie manent Osiris autem qui tunc mortuus erat, idem est cum Serapide seu Plutone et mortuis se præficitur. Ostendere etiam liceret quod Ex istis autem Planetarum fictiotijs qualitatibus Astrologia ortum habuisse videtur. Vnde Inde enim fit ut Deorum ætates quæ in libris philsophicis sub intio notatæ sunt, usque hodie maneant. eidem tempori congruentes usque hodie respondeant maneant. utque Planetæ qualitatibus eorum in Astrologia dotati sunt in Astrologia. Saturnus omnium antiquissimus usque hodie pro sene decrepito et moroso habetur, et ejus Planeta tempori et infortunijs et carceribus præest Iupiter filius virili adhuc ætate floret viget, estque benignus et justus. et rex est quamvis postea Planeta consenuit et regno expulsus fuit. Hercules (sic enim Ægyptij Martem vocabant) fustem adhuc gerit quocum in bello Deorum et contra bestias eousque pugnaverat, quamvis postea gladio uteretur. Martis Planeta æque ac Mars ipse bellis præest Venus filiolum adhuc habet & juvenili ætate & pulchritudine floret & ejus Planeta præest amoribus. Mercurius semper juvenis, est et ejus Planeta vesatilisversatilis est et præest artibus. mutabilis Apollo imberbis & Diana puella innupta semper manent. Osiris autem solus quia tunc mortuus erat mortuois præficitur, idem existens cum Serapide qui Pluto est nobis est nobis est Pluto & Aidoneus seu Pluto Hades, & Huic Pluto habitur autem Huic & fluvius & Nilus qui veterum Styx est et in quo paulo ante submersus fuerat consecrabatur nomine et ab eo nomenabat Sihor. Sed et stellæ Syrio nomen deditum se in cœlum translatus colitur in stella Sirio. Cæteri qui in hac constitutione et huic tanquam mortuorum Regi fluvius Nilus in quo & fluvius Nilus in quo paulo ante submersus fuerat ab eo Sihor nominabatur & dictus consecratur ipsi consecratus tanquam mortuorum Regius & fit veterum Styx. So Præterea ostendere liceret quod Dij illi Ægyptijs sunt Cham cum patre et & filijs ac nepotibus Ægyptijs ex Misraim & Nepotibus Ægyptium: quodque Thoth nomina eorum secundum ætatem cujusque imposita sunt Planetis a Mercurio secundum distantiasm cujusque eorum a Sole. Planetæ omnium altissimo impositum est nomen De patr Saturni ætate maximi. omnium patris Hic qui Ægyptiacè Chiun & vel Chiusan dicitur unde Ianus & literis transpositis Noach. & Planetæ proximo datur secundo nomen Dei filij Iovis ætate secundi proximi. Hic est Iupiter Hammon seu Cham. a justia etiam Sidic nominatus nonnunquam dictus Tertiuso ordine et ætate est Chus pr Planetarum adscribitur Mars Iovis fi ex Iunone filius et Arabum et Assyriorum Deus præsidem & hic est Chami primogenitus Chus qui pater gentis efferæ et inter orientales bellicosissimæ omnium bellicosissimæ. & bellator primus Hic enim post bellum Deorum in Ægypto devictis populis orientis Quartus ætate est filios collocavit in circuitu Maris Persici ut Bochartus docuit qua bellorum tempestate gentes dispersæ sunt & linguæ divisæ hujus ex his filius Deinde fili vero cum filio filio Nimrod quem longius progressus Assyria locaverat, devictis undique gentibus imperium Assyriorum fundavit. xx Hic est enim Ariæus ille qui Mart Arabum rex ille Ariæus (id est Αρης seu Mars) qui primo Assyriorum rege Nino id est M Nimrodo in gentibus debellandis adjuvit. Hinc est Nini pater Belus ut inquit Diodorus adjuvit. Hunc Cyrillus Arbelum Nini patrem vocat i.e. Martem dominum. cEjus Hyginus (Fab. 274) sic meminit: Afri, inquit, et Ægyptij primum fustibus dimicaverunt (scilicet in bello Deorum) postea Belus Neptuni filius gladio belligeratus est unde bellum dictum. Belus etiam Ni Neptuni autem filius hic dicitur ob fortitudinem, cum fortes omnes sic olim vocarentur Belus autem Hunc o Hunc Oriens a dominio Belum & Moloch & Melichartum id est dominum et regem & regem fortem ideoque omittenda Herculem Regem nominarunt. Et inde Stella Martis ab Ægyptis Moloch dictus est. Belus autem ob autem Hestiæo scriptorei vetustissimo est IΖεὺς ἐνυάλιος dicitur id est Mars, & stella Martis ab Ægyptijs Moloch et stella Herculis dicta fuit. Hesychius τὸν Η῾ρακλεα Μάλικα τὸν Η᾽ρακλέα, Αμαθούσιοι. Quartus ætate est Misraim seu Osiris Chami filius secundus; sed uxore Isi eo mortuo nomen Isidis uxoris quæ tunc Ægyptiorum regina erat, Terræ seu Planetæ quarto imponitur. qui Terra est. Planetæ proximo imponitur nomen. Fratrem Chami Iovis Hammonis Iove Filium tertium Phut qui seu Python et et inversis literis Typhon Ægyptij odio habuerunt. Hic est Afrorum Deus patrius Neptunus Quartus est Chanaan seu Chana et quem (Sanchoniathoni Chna. cor(Vnde Chana Vnde Baal-Chana, Vulcanus Maritus utique Deæ Syriæ et eo nomine) pater Syrorum. Hic Martei qui Arabicisum et Chaldæorum Iupiter erat, & fulmina bellica devictus fabricabat ideoque ab Ægyptijs
5v
Mortuis autem hominibus a quibus Planetæ denominati sunt Postquam homines hi omnes mortui sunt a quibus Planetæ nomina sua acceperant, eorum animæ et animarum qualitates in cœlum a posteris translatæ sunt et Stellis inditæ. Saturni Planeta anima maligna in Planeta cognomine lucet & non qualitati moribus suis adhuc viget. Vnde Planeta malignus & frigidus habetur ac infortunijs et carcerbuscarceribus præest. Iovis anima Planetam suum temperatum et benignum reddit. Planeta Martis igneus est & bellis adhuc præest. Ille Veneris benignus est et præest regit amoriebus. Iste autem Mercurij versatilis est et pro natura adh versatilis est, & Planetasque omnes adjuvat & comfortat quibuscum conjungitur & præest artibus & relegationibus et commercijs et Negotijs. Ori Anima Ori benigna fulget in Sole, et Isidis anima in Terra residens pro anima mundi habetur. Osiridis anima et in bovem transmigrat et Aliorum animæ in stellas fixas translatæ ut Osiridis anima in stellam Syrium & Animæ filiarūum Atlantis fulgent in stellis Pleiades & Hyades translatæ sunt s & quarum Hyades propter fletūum (ob lachrimas fletum fæminarum) fluviens pluviam pro pluvias ceare inducere dicuntur. Et simili figmento Constellationes Stellæ Orionis et Aurigæ con stellæ Orionis Arcturi, & Hædorūum tempestates cient. dicuntur hominibus bellicosis dicatæ, tempestates concitant. Hujusmodi commentis Astronomi antiqui Sacerdotes Ægyptij ignorum vulgus in sui admirationem rapuere & se et hujusmodi commentis Et Hinc autem ortæ est sunt doctrinæ illæ antiquæ de transmigratione animarum, deque astris humana omnia videntibus et regentibus. Hinc artes Astrologicæ & necromanticæ et cultus astrorum & Elementorum. Quinetiam Osyridis anima in bovem etiam transmigrat et aliorūum animæ in alias bestias transmigrant imo et imo et in vegetabilia et statuas & lapides informes ac tandem in statuas & omne genus sculptili & omne genus sculptilium. Vnde cultus lapidum Be animalium et bætylorum & columnarum & idolorum statuarum omne & artes omnes fatidicæ & magicæ & necromanticæ quibus animæ mortuorum in statuas induci & ex ijs possint & credantur & pro lubitu adesse vel abesse jubeantur & futuram ampete optata futura prænoscuntur & calamus exitum perduci imperata facere vel & respons & futura monstrare.
Et his initijs studium est transtmigratio animarum et Astrologia et cultus astrorum introduci cœperunt.
Et sic Astrologia et Theologia gentilis ab astutis sacerdotibus ad promovendum tust studium Astrorum tust honorem scientia studentium & facultat tum maxime facultates sacerdotij et augendum sacerdotium introductæ
Nomina verò deorum ab Ægyptijs ad alias gentes propagata accepta gentes aliæ ad majores suos applicarunt et sic facti sunt multi Saturni multi Ioves, multi Hercules & alij dij multi ac sed et ejus Qui Ægyptijs sunt ♄ ♃ et ♂ ijdem Chaldæis sunt Cœlus ♄ ♃ et Assyrijs Hyps. Cœlus & Saturn. Et Græcis Quinetiam ijsdem nominibus Græci homines alios in varia Dei ejusdēem nomina in varios deos tandem abierunt. Et sic orta est in Deorum nominibus genealogijs et historijs confusio maxima ut in Saturnum ac Ianum; in Hammon et Sydic; in Martem, Herculem, Belum, & Bacchum, Liberum Venerem, Silenum, & Orionem, Silenum & Bacchum, Venerem et Semiramim Att in Venerem Attergatem & Semiramim in Vulcanum et Prometheum; in Neptunum, Ant Atlantem, Antæum Ericthonium, Typhonem & Briareum, & Ericthonium in Osyrim Hypemona et Menætium, Isin, et Astræam, & Themin Them & Bu Scham Et cum Sol et Luna.
3r
nominando loco ultimo Terram ipsam tacite subintelligebant, et sic Planetas octo numerabant, qui sunt Ægyptiorum Dij octo primi. Deinde addendo quatuor elementa, et Terram ultimo loco seu quintessentiam ex omnibus compositam subintelligendo complebant celeberrimum illum numerum duodenarium Deorum, a quibus Signa Zodiaci et Menses anni primitus denominata feruntur, et qui ab Ægyptijs ad alias gentes propagati originem dederunt Idololatriæ, ac dicti sunt Dij majorūum gentium, Dij selecti, Dij consentes et Dij semper cœlestes, cùm cæteri qui postea ex hominibus ob merita in cœlum evecti sunt Dij minores et minorum gentium, Semidei, Semones & Indigetes nominarentur. Deos duodecim Ennius hoc recenset disticho.
Iuno, Vesta, Minerva, Ceres, Diana, Venus, Mars
Mercurius, Iovis, Neptunus, Vulcanus, Apollo.
Loco Saturni quem Manetho (apud Eusebium ) inter Deos primos Ægyptios numerat, Ennius hic Vestam habet quæ teste HerodatoHerodoto Dea Ægyptia non erat. Ceres eadem est cum Iside adeoque Terram significat. Per Minervam Philosophi aerem intelligebant & per Iunonem terram illam quæ Cœlo sive & aeri opponitur hoc est elementum terræ. In reliquorum nominibus nulla est obscuritas.
Si de origine Deorum hic prolixius disputandum esset, ostendere liceret quod Dij Thoth quem nos Mercurium vocamus, paulò post obitum patris Osiridis et bellum subsecutum inter Deos et Gigantes (hoc est inter seu Ægyptios et Afros) subinde cum fustibus subinde confectum, cùm Isis in Ægypto adhuc regnaret et ænea Deorum ætas ad finem vergeret; instituit Osiridis ritus funebres a posteris annuatim celebandoscelebrandos & res Astronomicas & sacro-philosophicas composuntnens, easdemque easdem hieroglyphicis a se excogitatis et celebrare et occultare docuit; quodque eodem tempore nomina majorum & consanguineorum suorum qui tunc in vivis erant, Planetis indidit, et ætates in eorum Hieroglyphicis expressit. Inde enim fit ut dij illi omnes consanguinei sint et eadem ætate vixisse et consanguinei esse cr tradantur, utque eorum ætates usque hodie in hieroglyphicis expressæ, eædem sint ac si quæ cum ab effigiebus uno et eodem tempore ad vivum efformatis delineatis pict delineatis desumptæ fuissent pictis congruere possint ex delineatis desumi potuissent. desumi videantur. Saturnus omnium pater usque hodie pro sene decrepito et moroso habetur. Iupiter filius virili adhuc ætate viget & rex est quamvis postea consenuit et regno expulsus fuit. Hercules Iovis filius (sic enim Ægyptij Martem vocabant) fustem adhuc gerit, quamvis postea ineunte ætate ferrea gladio uteretur. Venus soror Hercul Martis filiolum adhuc habet et juvenili ætate & pulchritudine floret. Mercurius Osiridis filius nothus juvenis est et Deorūum minister6r minister et caducifer, quamvis postea senior fa evasit, ete regnavit in Ægypto et sceptrum tenuit. Apollo juvenis imberbis Caduceum adhuc semper gerit quocum autem pacem inter pugnantes serpentes (id est inter Ægyptios et Afros) Legatus tum modò conciliaverat quamvis postea sceptrum tenuit Apollo juvenis imberbis et Diana puella innupta hodie celebrantur. Cum caduceo autem seipsum pingxitur, quia Legtatus ab Ægyptijs ad Afros modò missus inter serpentes illos pugnantes conciliaverat. Denique Apollo Osiridis et Isidis filius hodieque juvenis imberbis est et ejus soror Diana puella innupta hodieque celebrantur et Osiris autem quia tunc mortuus erat mortuis præficitur et ut mortuus cum luctu funebri annuatim colitur in bove, idem existens cum Serapide qui Pluto est: et fluvius Nilus in quo perierat et qui veterum Styx est, ipsi consecratur & fit veterum Styx. Ea igitur sunt Deorum symbola ac si a Mercurio composita fuissent quo tempore Saturnus consenuerat, Iupiter filius provecta esset ætate, ac Mars & Venus ad nepotes ætate robusta et florentissima, florentissima vigerent vigerent, abnepotes virilem attigerat autem Mercurius, Apollo ac Diana abnepotes ætate admodum juvenili ex ephebis emerserant, & solus Osiris obierat. Præterea ostendere liceret quod Dij illi Ægyptij sunt Cham cum patre filijs & nepotibus Ægyptijs
Præterea ostendere liceret quod Dij illi Ægyptij sunt Cham cum patre et filijs et nepotibus Ægyptijs quodque Mercurius imposuit eorum nomina pPlanetis pergendo a senioribus ad juniores secundum distantias Planetarum a Sole. Planetæ omnium altissimo impositum est nomen Saturni ætate maximi, & Planetæ secundo nomen Iovis ætate proximi. Hic est Iupiter Hammon seu Cham et hujus filius primogetnitus Chus est Her Mars ille a quo Planeta tertius nomen habuit. Hic enim pater fuit gentis omnium belli omnium inter orientales bellicosissimæ & postquam bellum Deorum in Ægypto ubi se Herculem præbuerat cum fuste, præbuerat gladio usus est pugnavit in Oriente cum gladio, ac devictis ibi populis filios collocavit in circuitu maris Persici ut Bochartus docuit, (qua bellorum tempestate gentes dispersæ sunt ac linguæ divisæ,) Ipse vero resedit in Chusab Susiana queæm a Græcis Κίοπα a Persis Chuzestan x x id est provincia Chus, ab incolis & Iosepho Chus, a Mose terra Chush in & a Chaldæis Cuth nominatur. deinde ex terra Sennar cum filio Nimrod longiùs progressus imperium Assyriorum fundavit. Hic est enim Arabum rex ille Ariæus (id est ᾽Αρης seu Mars) qui primo Assyriorum regi Nino (unde i.e. Nin-rad vel Nimrod) i.e. Ninus dominus) in gentibus debellandis, ut inquit Diodorus, adjuvit. Hunc Cyrillus Alexandrinus Arbelum vocat, i.e. Martem Belum vel Martem dominum, et Nini patrem esse dicit. ✝ ✝ Sic et Suidas: Baal in Assyriorum lingua Martem bellorum præsidem significat. Belum Pausanias hominem Ægyptium vocat. Et Hyginus: Afri et Ægyptij primum fustibus dimicaverunt, postea Belus Neptuni filius gladio Belum Pausanias hominem Ægyptium vocat belligeratus est unde bellum dictum. Ex Ægypto igitur autem in Orientem profectus bello utrique inter est ut ibi cum gladio pugnaret: Nam Belum Pausanias hominem Ægyptium facit. Ejus Hyginus (Fab 274 sic meminit. Afri et Ægyptij primum fustibus dimicaverunt, postea Belus Neptuni filius gladio belligeratus est, unde bellum dictum. Hunc Oriens a dominio Belum et Moloch & Melicartum id est dominum et Regem et Herculem regem nominarunt: Belus autem Hestiæo scriptori vetustissimo est Ζεὺς ἐνυάλιος i.e. Mars, & stella Martis ab Ægyptijs et Moloch et et Chaldæis stella Herculis olim dicta fuit & ab Ægyptijs Moloch. Belum Pausanias hominem Ægyptium facit vocat, & Suidas Θουρας ait: Baal in Assyriorum lingua Martem bellorum præsidem significat Quartus7r Quartus ætate est Misraim seu Osiris Chami filius secundus sed eo mortuo nomen Isidis quæ tunc Ægyptiorum regina erat, imponitur huic Terræ ceu Planetæ quarto ob dignitatem fæminæ imponitur. Tertius Chami filius est Phut Afrorum pater unde Python & literis inversis Typhon, nomen Ægyptijs invisum. dux Afrorum suorum in bello gigantum, et eo nomine Ægyptijs invisum. Hic est enim Typhon ille qui fratrem Osiridem ob sta occidit & bellum intulit Ægyptijs. Quartus filius est Chanaan, Sanchoniathoni Chna. Vnde Baal-Chana, Volcanus. Hic enim Nam cum Veneris Deæ Syriæ sit Vulcanus filius sit esset Iovis et Iunonis et maritus Veneris, Deæ Syriæ hæc autēem eadem sit cum Attergate fæmina Phœnicia: hujus maritus Vulcanus eri is et Phœnix erit et eo nomine Phœnicum pater Chanaan. Cum autem fratribus serviret, Ab Marte præter autem, qui Arabum et Chaldæorum Iupiter erat, fulmina bellica devictus fabricabat ideoque ab Ægyptijs a Mercurio ob servitutem prætermissus est prætermittitssusur fuit ut ignobilis et ejus uxor Venus, fæmina Ægyptijs benifica & a Gentibus orientalibus in honore habita, nomen dedit Planetæ proximo quinto. Post Chami filios et eorum uxores descenditur ad ejus nepotes, quorum primus senior est Mercurius & hic nomen suum imposuit Planetæ proximo. Iunior sexto. Orus ætate proximus regnabat cum matre & deorum ultimus habetur & perinde ejus nomen inditum est Soli Planetarum omnium illustrissimo et ultimo Hic est Pathros Misraimi filius a Septuaginta dictus Φαθώρης & Παθούρης, i.e. Phut-Orus, Apollo Pythius. Luna quæ Planeta secundaria est & Solem tamen magnitudine apparente æmulatur ideoque pro hujus sorore haberi solet, ab Ori sorore Bubaste nomen accepit. Sic Igitur Sic igitur Mercurius, qui scientias Ægyptiorum paulo post diliviumdiluvium componebat, Planetas numerabat ordine continuo a Saturno ad Solem, & Terram loco quarto reponebat ut fit in Systemate Pythagorico. Et hoc Sic Corpora tria præcipua insigniora Terram Solem et Lunam Mercurius Ægypti dominis et amicis suis tribus præcipuis Isidi Oro et Bubastei Mercurius honoris ergo adscripsit. Id verò maximè notandum est quod Planetas numeraret numerabat pergebat ordine continuo a Saturno ad Solem & Terram loco quarto reponebat ut fit in SystematoSystemate Pythagorico.
Postquam vero mortui sunt a quibus Planetæ nomina sua acceperant: eorum animæ in cœlum a posteris translantætranslatæ sunt et stellis inditæ. Saturni anima maligna in Planeta cognomine lucet & moribus suis adhuc viget. Vnde Planeta frigidus et malignus habebetur et infortunijs et carceribus præest Iovis anima Planetam suum temperatum reddit et benignum reddit. Planeta Martis ob animam suam igneus est & bellis præest. Ille Veneris benignus est et regit amores. Iste Mercurij versatilis est et præest artibus et negotijs. Ori anima benigna regnat in Sole, & Isidis anima in hac Terra seden residens pro anima mundi habetur. Aliorum animæ in stellas fixas translatæ sunt ut OsiriridisOsiridis anima in stellam Sirium, & animæ filiarum Atlantis in Pleiadas & Hyadas quarum Hyades of ob fletum morientium fæminarum pluvias inducere traduntur8r traduntur. Et simili figmento stellæ Orionis Arcturi et Arcturi et Hædorum hominibus bellicosis dicatæ tempestates concitant. Stellæ autem vi animarum suarum et cursus suos in cœlis peragere et humana omnia tanquam Dij cœlestes videre et secundum cursus suos regere secundum cursus suos regere prædicantur. Et sic Astrologia & Theologia gentilis ab astutis sacerdotibus ad promovendum astrorum studium & augendum sacerdotium introductæ sunt & per orbem tandem propagatæ. Nomina verò Deorum ab Ægyptijs accepta gentes aliæ singulæ aliæ ad majores suos applicarunt, et sic facti sunt multi saturni, multi Ioves, multi Hercules & alij Dij multi. Qui Ægyptijs sunt ♄ ♃ et Saturnus Iupiter et Mars, ijdem Chaldæis sunt Vran Cœlus, Saturnus et Iupiter, et Assyrijs Syris et Atlantijs Hypsuranius, Cœlus et Saturnus. Græci quoque et Latini Deorum monina ad majores suos applicuerunt. Græci et et Latini per eadem nomina homines alios nonnunquam intelligunt. Quinetiam varia Dei ejusdem nomina in varios Deos non rarò abiere. Et cùm Sol et Luna maximè colerentur, factum est tandem ut cultus omnium Deorum ac Dearum ad hosce duos superstitiosè traduceretur. Et sic Ex quibus omnibus orta est in Deorum nominibus genealogijs et historijs confusio maxima. sed quæ plerumque evitari possit distinguendo inter Theologiam Ægyptiacam, Chaldaicam, Assyriacam et Græcam. H In Theologia Assyriaca Saturnus Cœlum regno po expulit & ex Cœli genitalibus abscissis nascitur Venus. In Assyriaca Chaldaica eadem de Iove et Saturno narrantur. Hic est Iupiter ille quem Oriens tantopere quique qui ob adulteria tantopere celebratur quique fulmina bellica gerit, orbem inter seipsum et fratres Neptunūum Belo et Plutonem divisit. In Ægyptiaca hæc non leguntur sed de Ven de Marte & ejus fratribus Neptuno et Plutone & Sorore Venere intelligi debent et omnium patre Iove Hammone intelligi debent. Iove Belo seu Hercule sed Venus est filia Iovis et Iunonis teste Homero et Diodoro quemadmodum scribunt Homerus et Diodorus. Vna est omnium sententia cum Veneris pater Chamus sit Iupiter Ægyptijs, Saturnus Chaldæis et Cœlus Assyrijs. Et simili ratione conciliantur aliæ multæ repugnantiæ.
Cultum astrorum subsecutæ sunt aliæ superstitiones non paucæ. Nam Aanimæ Osiridis mortuorum non solum in astra et elementa sed etiam in Bovem Apin aliaque animalia imò et in vegetabilia & lapides informes ac tandem in statuas & omne genus sculptilium transmigrare creduntur. Vnde veneratio animalium sacrorum et vegetabilium et cultus betylorum et columnarum & statuarum et incantamenta artesque variæ fatidicæ et magicæ et necromanticæ quibus animæ mortuorum in stadtuas induci et ex ijsdem evocari fi fingantur et pro lubitu adesse vel abesse jubeantur et imperata facere & futura monstrare.
Religionems tamen cum tra doctrina de transmigratione animarum & cultu astrorum et elementorum & statuarum cœpisse credendum non est. Fuit enim alia religio his omnibus antiquior & longe verissima, qua utique Deus naturæ in loco sacro ad effigiem naturæ constructo, tanquam in speculo Deitatis, colebatur. Ignis enim Fuit9r enim perpetuus in medio loci sacri perpetue asservabatur ad sacrificia huic Deo peragenda asservabatur & perpetue asservabatur Hic locus vel rotundus erat vel quadratus, et in ejus medio ardebat ardebat ignis perpetuus ad sacrificia huic Deo peragenda ardebat ignis perpetuus. Fuit enim alia religio qua his omnibus antiquior, qua ignis sacer perpetuus in medio are loci sacri ad sacrificia peragenda ardeb perpetuò ardebat. Tale erat tem Tale erat templum Vestæ Nam cultus Vestalis a Latinis et Græcis alijsque gentibus primo fuit omnium antiquissimus. Hunc Numa Pompilius in Roma instituit cum cultus imaginum nondum in Italia reciperetur. Hunc Etrusc Tyrrheni qui (teste Marsilio Lesbio) a tempore diluvij et aureo sæculo (teste Marsilio Lesbio) communi græcorum et Latinorum consensu a tempore diluvij et aureo sæculo regiones suas incoluerant & se solos in Italia indigenas esse existimabant, solum colebant Ianum et Vestam quam lingua sua neque Deos peregrinos Iovem Iunonem cæterosque ab Italis cultos vetustissimis differebant et a tempore diluvij et aureo sæculo regiones suas incoluisse producebant (ut inquit Marsilius Lesbius) suæ vetustatis vestigia multa, ut Deos, ritus, mores literas, leges. Quæ omnia congruunt his quæ probatiores Græci historici tradunt. Scribunt enim solos Tyrrhenos in Italia vetustissimos esse, neque advenas esse ut cæteri sed propria regione oriundos: quando quidem vetustissimis differant Dijs nedum ab Dijs (ut inquit Masilius Lesbius) nedum ab Italis solis alijs Italiæ populis sed etiam ina vicinis Crotoniensibus jacebant. Nam cunctis Tuscis Dij deæque sunt erant Iupiter et Iuno: soli Tyrrheni colebant Ianum et Vestam quos lingua sua vocabant Ianum Vadymona & Labith Horchama Horchiam. Ipsi verò Romani fatebantur Hetruscos esse vetustissimos et aureo sæculo natos a quibus aras ritus divinationes colonias et disciplinas habuit prisca Italia. Hæc Marsilius Lesbius in libro de origine Italiæ et Tyrrhenorum. Vnde Scribit autem Dionysius Halicarnassæus quod Ves Albæ ve Vest Albæ vetus erat Vestæ sacrarium, quodque recen Vestæ sacra transportata fuerant ab Ilio in Italiam per majores Romuli et quodque publici foci ædem solerent omnes olim in potissima urbis suæ parte statuere, et Alba vetus Vestæ sacrarium fuisse, aRomulum verò juxta singulas curias focum dedicasse juxta morem qui ad usque tempora Dionysij servabatur in antiquissimis Græcorum urbibus. In his enim Prytanæis quæ vocantur sacrata sunt et erant et ad summum magistratum cura eorum pertinebat. At Numa relictis suo loco focis curiatim positis, unum insuper omnibus communem statuit, cujus custodiam patrio Latinis more assignavit virginibus. Hæc Dionysius. Vnde summa cultus Erat igitur cultus iste ab omnium antiquissimus cum cultus Deorum primo in statuis imagines non imaginum non nisi post tempora Numæ in Italia reciperetur. Eundem Persæ Simili religione Persæ Mithram ab antiquissimis Mithram temporibus in Pyretho Solem colunt sub dio Mithram colebant sub dio in Pyretheijs suis quæ teste Strabone sunt septa in ge ingentia subdidialia, in quorum medio ara est, et in ea cum ignies perenniis servata. Et hanc religionem neque Et hanc cultum constantes Dijs autem Et hinc cultui mordicus adhærentes Et hinc majorum patrio huic instituto mordicus ad semper addicti mordicus adhærentes, Deos Ægyptios et statuas et cultum mortuorum constantissime aversati sunt vel aut ne vix quidem semper aversati sunt vix vix tandem receperat aversati sunt. Sed nec Templa struxerunt, sed primæ institutionis primæ simplicitatem10r simplicitatem semper retinentes aram tantum septo cingebant cinxerunt. Ægyptios qu eandem ab initio religionem tenuisse testatur Theophrastus (apud Euseb. Præp. Evang. l. 1, c. 9) his verbis. Infinitum planè videtur fluxisse tempus ex quo genus hominum long Ægyptij ἐφ᾽ ἑστίας as ad ignem vestalem sacra Dijs cœlestibus facere cœpit. – Nam Dijs etiam ignem conservabant suis in templis ad immortalem, quod ijsdem simillimus esse videretur. Eundem rel ign religio cultum a superstionibussuperstitionibus ab introductis Ægyptiorum superstitionibus purgatūum Moses docuit retinuit, instituit in Eremo: nempe jubendo nempe ut ig ante Tabernaculūum in medio & Templumedio in medio atrioj sacerdotum arderet ignis perpetuus in altari. Hic ignis Nam Certè altare illud in communi centro atrij quadrati sacerdotum inter interioris ext atrij qua quadrati exterioris extructum fuisse liquet ex prophetia visione Ezeki mensuris Ezekielis. Tradunt Iu Iudæi Chaldæos eodem ignem perpetuum coluisse ante Tempora Abrahami: Ignis autem tam sacer fuit ut Nadab et Abiu ob incensum alio igne incensum facientes oblatum perderentur. Abrahamum eos similem ignem quoque eandem ignis perpetui religionem tenuisse exinde colligo quod cum filium suum sacrificare voluisset vellet ignem secum in terram Moriah itinere trium dierum portavit. Tradunt Iudæi Chaldæos ignem perennem antea coluisse in in Vr Eundem Gentium orientalium ignem aliqui per Chamanim et Nergal Cuth intelligunt Levit. 26.30. & alibi ut 2 Paralip 34 Isa 17 et & per Nergal Cuthæorum Deum 2 Paralip 17, et per Vr Chaldæorum Gen et Iudæi eodem referunt Vr Chaldæorum a quo Gen 11 Eorum verò Magi ab his ignibus, Pyrethri dicti est Assyrios quoque et Syros et Chaldæos eundem ritum ab antiquo tenuisse colligo ex eorum Theologia qua Vestam Cœli uxorem statuebant. Sunt qui Chamanim eodem referunt populi Israel Gen Levit 26 30 et Nergal Cuthæorum Deum 2 Paralip 17 & Vr Chaldæorum Gen 11 eodem referunt. Simile est quod Hestiæus scriptor antiquusissimus apud Iosephum (Antiq. l. 1. c. 5) refert de de Noacho et filijs ex p ex traditione sacerdotum orientalium de Noacho et filijs nempe proxime post diluvium ex monte Ararat descendentibus in habet his verbis: aAiunt Sacerdotes inquit cladis ejus [scilicet Diluvij] superstites. Enyalij Iovis sacra ferentes in Senaar Babyloniæ pervenisse. Et quantum sentio nos ille concluendi ignem sacrum alam di ignem conservandi ignem sacrum a prima hominum memoria religio illa a prima sacrificiorum institutione apud omnes invaluerat ut quicunque sacrificium faceret hic igne non quolibet sed sacro tantum uteretur, & in hunc finem ut ignis perennis ille perpetuo aleretur.
Iam verò institutionis hujus mens erat ut Deus Naturæ in loco sacro templo Naturam tatum adumbrante, ceu speculo Deitatis, coleretur. ✝ ✝ Nam tam uVniversus mundus Dei templum vocabatur a Cicerone propter illos qui æstimant nihil aliud esse Deum nisi cœlum ipsum. Quicquid humano subjicitur aspectui templum ejus vocavit qui sola mente concipitur, ut qui hæc veneratur ut templa cultum tamen maximum debeat Conditori, sciatque quisquis in usum templi hujus inducitur ritu sibi vivendum sacerdotis. Hæc Macrobius l. 1. c. 14. Et verum hocce Dei templum per templuam manufacta adumbrari ejusque mysteria quæ solis dignis aperienda erant in horum sacris designari occultari Mysteria templi cœlestis solis dignis aperienda religio erat maxime rationalis. In mysterijs Græcis, vel primo ait Clemens, (Stropm l. 5 p. 582) primo loco sunt expiationes, ut et lavacrum apud exteros; post has sunt mysteria parva, quæ fundamentum aliquod habent naturæ Doctrinæ et præparationis ad futura. Magna autem mysteria versantur circa Vniversum: Non amplius discendum est sed inspicienda et animo comprehendenda est rerum natura. Et Seneca (Epist 90) Eleusinia initiamenta sunt per quæ non municipale sacrum sed ingens omnium deorum templum, Mundus iste reseratur: cujus vera simulachra verasque facies cernendas mentibus protulit. Nam ad spectacula tam magna hebes visus est. Prytaneum Pyrethum cum igne in medio emblema erat mundi fuisse systematis mundani concedunt omnibus affirmatur consentiunt in concessu es concedunt omnes, et in eo tantum differunt solo discrepant quòd aliqui per ignem centralem Solem alij Terram per ignem illum designari volunt. Persæ per ignem illum Solem in igne illo semper colebant ideoque Solem designari credebant sententia erat Magorum. Eadem erat sententia Numæ Pompilij ut testatur & Pythagoreorum ut Plutarchus refert in Numa. Ferunt, ait, Numam ædem Vestæ sacro igni orbicularem circumjecisse ut ibi asservaretur, adumbrans non effigiem terræ quasi ea Vesta sit sed universi mundi cujus in medio ignis sedem locant Pythagorei eamque vestam nominant & unitatem. Terram verò non putant immobilem neque mediam orbis regionem tenere 11r tenere sed esse in gyrum circa ignem suspensam. Porrò Plutarchus hoc Numæ institutum commemorat; Circumagas te dum Deos adoras, sedeas cum adoraveris: dein subdit; Conversio adorantium simulachrum orbis mundi dicitur. Et Eodem sensu Græci hominem homo Græcis fuit Microcosmus dici fuit videtur sit ille Græci hominem nominarunt Microcosmum. Per conversionem illam nos homines circa ignem centralem revolut in vero mundi systemate revolvi insinuabant Similiter Templum Hierosolyymitanum ad imaginem mundi contructum esse Iosephus docet ibique sacerdotes quoties in altare ascendebant, ibant in gyrum circa ignem dein a antequam descendebant. Ignis ille in communi centro atriorum duorum interioris et exterioris extruebatur, et a centro ablatur illo eundo ascendebatur per lampades septem, (quæ Planetarum erant symbola,) in sanctum sanctorum tanquam in cœlum altissimum ubi Deus inter Cherubinos sedebat. pingebatur ex mente sacerdotum sedebat. docebant Si jam cum Philosophis In Si jam cum philosophis mysticis Si jam constitutionem Pyritaneorum mysticam esse credamus et cum veris mysticis philosophis interpretemur Sacra verò hac Si sacra Mosaica ab quo quæ ad cultum veri Dei spectant ab Ægyptijs desumpta sint Ægyptij verò cum eac Si jam Noachus Deum verum vere Iam vero Si Sacra Mosaica ab Ægyptijsacis desumpta sint ut fuse probavit Spencerus dicendum erit Ægyptij vero eadem a patre Noacho didicerant per traditionem acceperant sitque hæc religio verissima omnium antiquissima æque ac verissima: dicendum erat quod Pyretham a primis temporibus verus primais vtemporibus emb in emblema symbolum systematis mundani proposita fuerient, adeoque quod, si symbolum hocce non vulgare sit sed mysticum quiddam involvat, quod quod sapientes systema Pythagoricum a primis temporibus adumbratumvint fu fuerit t adumbratum fuerit quod primi quod primi illi sapientes qui sacrificandi rationem instituerent ex Systema illud quod systema Pythagoricum semper adumbratum fuit adeoque & a prima tempo sacrificandi institutione adumbratum fuit & sapientibus innotuit. et esse hoc symbolo omnibus propositum fuit Verum mundi systema in hoc symbolo omnibus proposuère ab initio propositum fuit ut quotquot e populis ingenio pollerēent veritatem inde ratione ex religione sacra inde ex religione sua colligerēent et se sic Deum ex operibus cognoscerēent beneficio religionis beneficio religionis suæ cognoscerent. Atque talem religionem Noachus a majoribus accepisse et ad posteros transmisisse videtur.
At postquam Ægyptij et & aliæ gentes ab his edoctæ veritatem corruperant et ex animis majorum suorum in cœlum translatis Deos novos formarant: effectum est ut non solum mortui in pyrethreis esset Solem animatum loco Dei veri colerentur. Terrāam animatāam colitur ab nomine Vestæ colunt quotquot in non solum ut animatum mundi centrum nomine Vestæ et M Mi sive id Sol sit sive Terra, sub nominibus Vestæ, vel & Mithæ colerent & omnium tandem deorum & aliorum Deorum in Pyrethis loco Dei veri coleretur sed etiam ut Deus ille fictitius quem gens unaquæque in honore summo haberet, in thronum Dei summi exaltaretur. et coleretur pro Vniversorum Deo. et pro eod & sub ipsius nomine coleretur. cultum ipsi soli debitum arrogaret. Nam cum nomen Dei maxime naturale naturale phil naturale philosophicum sit Ὁ ὢν ut a Platone vocatur seu id est ab ipsius natura natura desumptum sit Iehova Syris orientalibus ut a Syris vocatur et inde ἰαω græcis & ἰαω Ιου-piter Phrygibus & latinis Ιου-piter Phrygibus et Latinis id est ὁ ὢν ut a Platone vocatur: hoc nomen12r nomen cum nominibus mortuorum e mortuis suis tribuerunt ut ipsos pro Deo summo colerent: et sic in Pyrethis colerent. Sic Iu Ham vel Hammon evasit Iupiter Hammon & Chus evasit Iupiter Casius id est (Græcis ἰαὼ χοὺς, unde ἴακχος; vel Phrygibus Ιὀυα Χὸυς Bacchus) & Belus evasit Iupiter Belus et Belus evasit Iupiter Belus Et simili fere compositione fit Dio-nysus, Iupiter Iupiter Belus Iupiter Enyalius, Iupiter Feretrius & ni fallor Latinorum Ianum ejusdem est ex antiquo nomine Dei formatum esse suspicor Dio-nysus fiunt Iupiter Belo Belus, Iupiter enyalius, Iupiter Feretrius, Dionysus sed et Iupiter Martius, fiunt Dio-nysus, Iupiter Belus, Iupiter MelichiusMeilichius Iupiter enyalius, TIupiter Feretrius, Iupiter Martius; Dramychius Iupiter Serapis, Iupiter Stygius (i.e Pluto) Iupiter Sabazius (i.e ♃) & his et & alijs multis epithetis idem D uni summus Deus in Numina plurima distrahitur. Nam genus humanum in hujusmodi superstitionems semper deditum maxime proclive est. Et hinc liquet veritas religionis Mosaicæ cum is omnia religionem Ægyptiacam ab omnibus hujusmodi corruptionibus purgaret & omnibus eorum Dijs falsis rejectis consti sanciret unum solum Deum colendum more antiquo colendum esse. Nam religionem Mosaicam cum ea Noachi quoad sacrificia ficamficandi rationem consentire puto cùm Noachus hocaustaholocausta offerret & animalia distincta distinctionem animalium in munda ex quibus sacrificia fierent & immunda ex quibus non fierent jam tum omninò teneret.
Sic Ham evasit Iupiter Hammon seu Iehova hHam, et Chus evasit Iupiter Casius, Græcis Ιἀὼ Χοὺς, seu, Ιἄκχος, Phrygibus et Latinis Ιὸυα Χοὺς, Bacchus. Nam et ex eodem fonte Dio-nysus. Hic est Iupiter ille cui Hebe et Ganymedes Nectar in convivijs Deorum ministrabant, et Bacchus ille qui exerercitumexercitum ad Indiam usque duxit; de quo Macrobius (l 1 c 10): Liber pater bellorum potens probatur quod eum primum ediderunt authorem triumphi. Hic est cœlorum dominus ille qui fulmina bellica gerit & mundum totum inter seipsum et fratres Neptunum et Plutonem divisit, ab imperio etiam Cœlus et Baalsemin si [quemque Arabes ut Cœlum & Phœinces ut Baalsemin pro cœli domino seu Cœli dominūum coluere] et quem Arabes pro cœlo, Phœnices pro Baalsemin seu cœli domino & oriens prope totus pro Iove Belo seu Iehova Baal coluere. Hunic enim cultum Dei summi in Pyrethis pro Deo summo cultum fuisse exhibitum fuisse colligo ex Hestiæus satis indicat Hestiæus ubi sacra Dei summi sacra illa illa voca Chaldæorum Dei vo Pyrethorum vocat sacra Iovis Enyalij tanquam sacra omnium antiquissima et maxima commemorat quibus Noachus obtulit habe Iovi Enyalio attribuit. sacra omnium antiquissima et maxima Iovi Enyalio attribuit. Similiter Setd et Venerem ceu Deam Cœli Reginam Cœli dominam et reginam cœli ijsdem sacris cultam fuisse Plutarchus prodidit, qui cum Semiramidem Syram ancillam fuisse dixisset famuli regij regisque pellicem & Ninum dtandem ab ea ejus jussu interfectum dixisset, subjungit Ἠ δὲ Βελεστία &c Belestia verò nonne barbara mulier fuit cujus templa et fana Alexandrini habent Veneris Belestiæ nomine. Hæc Plutarch. in Amatorio prope initium. Vnde liquet Eadem igitur erat Semiramis, Venus, Beltis et Vesta Chaldaica ex mente veterum Ægyptiorum, nec Astar seu Attergatis mater erat Semiramidis sed Semiramis ipsa, quippe a qua ceu Orientis regina regio Assyria vel Attyria æque ac urbs Tyrus (Hebem & Αστηρ & festum Esther denominatæ sunt.
Ad corruptionem religionis illius antiquæ qua accesserunt corruptiones multæ in philosophia quam religio illa adumbrabat. Vesta ab Ignis vestalis x x Vesta ab ignaro vulgo pro terra accipitur et inde fingitur fingitur ignis nescio quis fictitius in centro terræ per quo confingitur per quem ignis Vestalis representare possit. Vesta ab ignaro vulgo pro terra actcipitur et ignies vestalis non sSolem adumbrare sed ignem nescio quem invisibilem & fictitium in centro Terræ adumbrare significari volunt. Sermones PhilolosophorumPhilosophorum de orbibus sphæris cœlestibus mutuo2 attritu1attritu mutuo har sonos harmonicos edentibus ad litteram accipientes figunt credunt cœlos non esse fluidos sed Planetas & stellas fixas orbibus solidis inhærere. Et hæc opinio primum ab Eudoxo introducta est paulo ante tempora Aristotelis ✝ ✝ Harmoniam verò sp talium sphærarum vel esse credunt vel seriò rejiciunt et contra disputant. Et Orbes illos OrbesSphæras præterea insuper ab intelligentijs moveri volunt hoc est ab animabus mortuorum quas gentes in Planetis pro Dijs coluere. Terram per P autem & Solem Planetis reliquis præferentes credunt horum animas esse omnium potentissimas et animam Terræ pro ceu animam mundi pro Deorum vel secundo vel tertio non̄nnulli celebrant. ‡ ‡ Cometas ob soliditatem sphærarum collocant sub concavo Lunæ eosque meteora esse volunt. Audientes hHunc ordinem Planetarum ab Ægyptijs et Chaldæis mysticè positum, Saturnum, Iovem, Martem, Venerem Solem, Venerem Lunam Mercurium Lunam, ad literam accipientes fingere se collocant Orbem Veneremis infra orbem Solis et orbem Mercurij infra orbem vVeneris. Alij autem magis Hunc autem ordinem Saturnum Iovem Martem Venerem Mercurium Solem Lunam Ignem aerem aquam terram ad litteram oscitanter accipientes collocant Elementum ignis supra aerem sub sphæra Lunæ. audientes collocant sphæras Veneris et Mercurij supra sphæram Solis et et elementum ignis sub Orbe sphæra Lunæ supra aeris regionem existere contendunt. Audientes quod quinta essentia mundus sublunaris ex 4 quatuor elementis componatur accipiunt elementa et non pro crasse modo tam pro visibilibus illis partibus hujus mundi ✝ ✝ quas Philosophi mystici ad complendum Deorum numerum duodenarium cum st Planetis connumerabant sed numerus – – – – – – – – secundum qualitates quatuor primarias componantur. Et quintam essentiam quāam Philosophi pro quin essentia divina & illas incorruptibili & immutabili et incorruptibili et eo nomine divina qua cœlois omnes implentur posuerunt hi pro sphær incorruptibili materia sphærarum cœlestium accepiunt. Et quintam essentiam quæ Philosophis erat essentia incorruptibilis, & immutabilis & immortalis per cœlos universos diffusa, id est ἡ ὀυσία, Ὁ ὠν; hi hi pro incorruptibili materia sphærarum cœlestium accipiunt. Denique Planetæ cùm in systemate Ptolemaico sed maxime pro primis rerum principijs ex quibus per minima commixtis res omnes naturales sublunares secundum com qualitates quatuor primarias componantur. Cometa Ob soliditatem Orbium collocant Cometas sub concavo Lunæ, eosque meteoras esse volunt.
Ptolemaico
13r
Cum autem nomina mensium et
Ex Herodoto, Clemente Alexandrino, Eusebio, ac Dione Cassio, ostendimus quod The Philosophia sacra in Ægypto originem habuit. Idem Lucianus in R in Dialogis confirma ex tem inspectione Templorum ac traditione sacerdotum arte Ass Syrorum confirmat. Scribo, inquit, Assyrius ipse existens, et eorum quæ narro et alia quidem ipse coram vidi, alia verò a sacerdotibus edoctus sum. Primi igitur hominum quos nos scimus Ægyptij, dicuntur et deorum notitiam percepisse et templa constituisse lucosque & conventus solennes edidisse. Primi autem et nomina sacra intellexerunt & sermones sacros docuerunt. Deinde verò non multo tempore post, ab Ægyptijs Assyrij doctrinam de dijs acceperunt & sacra templaque erexerunt in quibus et simulachra posuerunt et statuas erexerunt dedicarunt. Antiquitus autem etiam apud Ægyptios absque simulachris et statuis templa erant. Et sunt in Syria quoque templa non multò Ægyptijs ætate posteriora, quorum ego plurima ipse vidi. Hæc Lucianus in Dea Syria. Idem in tractatu de As alibi in tractatu de Astrologia Ægyptios ab Æthiopibus autem dic edoctos fuisse docet. Primum Æthiopes, inquit, motus et proprietates stellarum errantium invenerunt & Astrologiam mortalibus tradiderunt & mox Ægyptijs finitimis artem imperfectam tradiderunt qui eandem in majus provexerunt. – Ac non multo post Libyes quoque artem hanc sunt aggressi. – Calluerunt autem hæc omnia et Babylonij, atque hi quidem affirmant se primos omnium fuisse. Verum ut ego existimo multo posterius ad hos scientia pervenit. At vero Græci nec ab Æthiopibus nec Ægyptijs de Astrologia quicquam audierunt: verum illis Orpheus Oneagri et Calliopes filius primus ista monstravit.
14r
Quinetiam Philosophi antiqui transmigrationem animarum docentes, non nomina solum sed etiam animas nomina majorum suorum Planetis indidere. Stellis astris et elementis indidere astris indidere as ste stellis et asterismis indidere, sed etiam animas eorum in cœlos migrasse et in stellis sibi dicatis fulgere docebant tradebant. Sic enim Plutarchus in Iside scribit Isidis Oris et Typhonis animas in cœlo fulgere et esse stallasstellas: Nam Isidis vocari a GræisGræcis canem, ab Ægyptijs Sothin; Orionem esse Ori, Typhonis ursam. Et Eodem lib in libro dicit etiam Plutarchus quod Ægyptij ultima die mensis Epiphi sole et Luna in eadem linea coeuntibus feriàs agunt natalitias oculorum Ori: quippe non Lunam modo sed et solem oculum lumenque oOri censentes. Et Typhonem dicunt erutum deglutisse oculum Ori dei Soli reddidisse. Migrabavit igitur anima Ori in Solem et ibi splendet fulget & cuncta videt intuetur, tanquam se secundum philo Theologiam Ægyptiorum. Et hinc Zeno apud Stobæum ait Solem et Lunam et singula astrorum aliorum esse intelligentem ac sapientem igneum ignem. Et Stoici (teste Augustino lib 4 de cCiv. Dei c. 11) dicunt omnia sidera partes Iovis esse & omnia vivere atque rationales animas habere & ideo sine controversia Deos esse. Et Philo libro de somnijs docet dicit stellam esse unamquamque esse animal et mentem purissimam quod Opifici mundi placuit omnes ejus partes animalibus imp ex mente Platonicorum dicit Stellas etsse animalia et mentes purissimas, easque et alibi in eodem libro vocat etiam eas incorruptibiles et immortales animas. Et ex hac sente Et ✝✝ p 483 Cudw. p 593 Plotinus: the whole corporeal world is made a God by yethe soul thereof & yethe Sun is also a God because animated as likewise are all yethe starrs thereof Gods. Docuit Tradidit etiam Plotinus tradit quod vult Per animam suam hic mundus Deus est, sed et Sol Deus est quia animatus et eadem de causa stellæ re sunt Dij. Idem Plotinus (En. 5, l. 1, c.2) tradit animasæ humanaass
ejusdem essent esse speciaei cum anima mundi et propterea similiter venerabiles. Et hinc factum est quod Gente Stella nova quæ sub mortem Iulij Cæsaris in cœlo fulgebat pro anima Cæsaris a Gentibus habebatur. Sic etiam Iamblicus ex (De Mysterijs Ægyptiorum sect 8 cap 6) tradit ex Mercurij scriptis sacris quod homo duas habeat animas, unam a primo intelligibile [seu Deo supremo] quæ participat potentiam opificis, alteram nobis inditam ex circuitu cœlestium [mundorum id est ex orbibus cœlestibus ‡ ‡ cœlestibus] ad quem [circuitum] anima Deum speculatura [post mortem nostram] revertitur. Hæc anima quæ nobis advenit a mundis, mundorum [i.e. Planetarum seu Deorum cœlestium] obtemperat motibus. Idem Iamblicus ca Sect 1 cap. 7 17 & 19 & alibi docet ex mente Ægyptiorum docet Deos in cœ stell Deos in cœlis conspicuos cum substantijs incorporeis connecti. Idem docuit Aristoteles per intelligentiams orbis cœlestes & Iulianus Imperator per Solis et Planetarum intelligentes imagines cœlestibus orbibus affixas. Idem etiam Iulianus per solem maximūum Deum intelligentem a Deo quem Deus summus sibi simillimum et a tertio Solis apparente orbe corporeo diversum produxit; & cujus lucem ait materiæ corporis expertem esse, et secundum ex opinideone Phœnicum sapientissimorum sinceram esse puræ mentis solaris actionem. Hæc Iulianus Orat. 4 sub initio. Huc spectat etiam quod aa Hyginus in Poet. Fab. 192 & Astronom. ubi de Tauro. et Avienus in Arateis, & Ovid. in Fastis l. 4 v. 175. fabulati sint gentiles Poetæ Comet antiquæ Gentiles septimam Pleiadum nomine Electram quæ jam non amplius apparet post Trojæ excidium nolle amplius conspici quia Dardanus Gentis Trojanæ conditor natus fuerat ex Electra, quodque finxerunt bb Antoninus Liberalis in Metamorphos. c. 25. docuerunt etiam st Cometas duos e locis mortuarum Orionis filiarum in cœlos ascendisse. Et ejusdem generis est quod stella nova quæ sub mortem Iulij cæsaris in Cœlo fulgebat pro anima Cæsaris a gentibus habebatur. Huc spectat etiam quod cum stellæ pleiadum de nominibus fit Atlant natæ essent filiæ septem Asterop et earum nomina Asterope, Alcyone Celæno, Maia, Electra, Taygeta & Merope totidem Pleiadum stellis darentur tribuerentur, fabulati sint gentiles aa Hyginus Fab 192 & in Poet. Astronom. ubi ubi de Tauro agens. Et Avienus in Arateis Et Ovid in Fastis lib 4 v. 175. quod stellam septimam Pleiadum nomine Electram post Trojæ excidium nollet amplius conspici quia Dardanus Gentis Trojanæ conditor, natus fuerat ex Electra bb Antonini Liberalis Metamorph. c. 25 quodque cometæ duo e locis mortuarum Orionis filiarum in cœlos ascenderent. Et Eejusdem generis est quod stella nova quæ sub mortem Iulij Cæsaris in Cœlo fulgebat pro anima Cæsaris a Gentibus habebatur.
Et in stellas solum a quibus sub initio descenderent Animas autem mortuorum non solum in stellas a quibus sub initio descendisse fingebantur sed etiam in Animalia lapides et statuas defunctorum animas migrare conte tradebant Ægyptij Gentiles. enim animam Osiridis in Bovem Apin migrare dicebant Ægyptij & idcirco bovem illum pro Deo colebant, et formosam Osiridis animam nominabant et pro Deo colendum proponebant. Id ex notissima Ægyptiorum doctrina de transmigratione animarum et ex more religione Romanorum invocandi militum qui sub initio bellorum suorum per invocationes quasdam evocabat Deos ex hostiūum suorum hostium ex illorum templis et urbibus evocabant, abunde satis m manifestum est. Cum Mortuo Deos Mortuorum Ægyptij enim so Quoniam Osiris aratrum et segetes invenit Ægyptij hunc Deum per per in bovem tam vivo colebant & bovem illum per fingendo15r fingendo quod animam Osyiridis in bovem illum semper migraret nominabant bovem illum nominabant pulchram Osiridis animam nominabant. Et simili fere superstitione colebant alios Deos in alijs animalibus